Jedno- i trójfazowe, ze źródłami o wielu częstotliwościach i fazach
Narysuj obwód, naciśnij Rozwiąż, a otrzymasz napięcia, prądy i moce każdego elementu, z ich wskazami i przebiegami. Dla samego prądu stałego jest analizator obwodów prądu stałego, który pokazuje też metodę oczkową.
Jak rysować. Naciśnij element, aby go dodać, i przeciągnij. Naciśnij zacisk, a potem drugi, aby połączyć je przewodem: po drodze kliknięcie w pustym miejscu robi narożnik, a kliknięcie w przewód tworzy węzeł. Przy wybranym elemencie zmień dane w panelu. Klawisz R obraca, Delete usuwa; są też przyciski.
Przykłady:
Obwód został zmieniony: naciśnij Rozwiąż, aby odświeżyć wyniki.
Wyniki
Elementy
Całkowite wartości skuteczne. Naciśnij wiersz, aby zobaczyć szczegóły elementu.
Wskazy
Linia ciągła: napięcia. Kreski: prądy. Każda grupa ma własną skalę.
Przebiegi
Ze wszystkimi częstotliwościami razem. U góry napięcia, na dole prądy.
Napięcia węzłów
Względem masy.
Rozwiązanie krok po kroku
Dla każdej częstotliwości zmodyfikowana metoda potencjałów węzłowych na wskazach: najpierw symbolami, potem wartościami, jak w analizatorze prądu stałego. Elementy trójfazowe są rozbite na fazy.
Wiele częstotliwości naraz
Każde źródło przyjmuje listę składowych, każdą z wartością, częstotliwością i fazą. Przy 0 Hz składowa jest stała, a jej wartość ma znak. Obwód rozwiązuje się przez superpozycję: raz na częstotliwość, z pozostałymi składowymi równymi zeru, czyli napięciowe zwarte, a prądowe rozwarte. Cewka jest zwarciem przy prądzie stałym, a kondensator przerwą.
Wynik całkowity: wartość skuteczna to pierwiastek z sumy kwadratów każdej częstotliwości, a P to suma P każdej częstotliwości. Prądy i napięcia różnych częstotliwości nie dają mocy średniej.
Moce przy wielu częstotliwościach
Q to suma Q każdej częstotliwości. Moc pozorna S = V·I nie zgadza się już z P i Q: pojawia się moc odkształcenia D, przy czym S² = P² + Q² + D². Dlatego współczynnik mocy P/S może być mniejszy niż cos φ każdej z częstotliwości.
Układ trójfazowy
Generator: podaje się napięcie międzyprzewodowe; w gwieździe każda faza to U/√3. Faza A ma wpisaną fazę, B i C są 120° za i przed nią; przy kolejności przeciwnej odwrotnie. Niepodłączone N zostaje izolowane.
Harmoniczne: każda składowa generatora rozkłada się według rzędu względem pierwszej częstotliwości. Trzecia harmoniczna jest równa w trzech fazach: sumuje się w przewodzie neutralnym, a bez niego nie płynie.
Obciążenie: w gwiazdę lub trójkąt, równe lub różne w fazach. W gwieździe przy niepodłączonym N środek jest pływający i widać jego przesunięcie.
Silnik i kondensatory: z ich danych powstają impedancje, przy podanym napięciu i częstotliwości. Prawdziwy silnik nie jest stałą impedancją, ale do rozpływu mocy w stanie ustalonym zwykle to wystarcza.
Dwa watomierze: każdy blok podaje odczyty W1 (U AC, I A) i W2 (U BC, I B). Ich suma to moc całkowita, jeśli w przewodzie neutralnym nie płynie prąd.
Konwencje
Wartości przemienne są skuteczne, a faza odnosi się do cosinusa: v(t) = √2·V·cos(2πft + φ).
Źródło napięcia ma + na pierwszym zacisku, po lewej bez obrotu. Prąd każdego elementu płynie od pierwszego zacisku do drugiego.
Ujemne P oznacza, że element oddaje moc. Obciążenie pobiera; źródło zwykle oddaje.
Jeśli schemat nie ma masy, napięcia podaje się względem jednego z węzłów.
W impedancji Z, X to reaktancja przy podanej częstotliwości: dodatnia działa jak cewka, ujemna jak kondensator, także przy innych częstotliwościach.
Ograniczenia. To liniowy stan ustalony: bez rozruchów i stanów przejściowych, bez nasycenia i elementów nieliniowych. Rezystancja jest taka sama przy każdej częstotliwości: bez naskórkowości. Zawsze sprawdź, czy wyniki mają sens, zanim użyjesz ich w rzeczywistej instalacji.